Mide Balonu

Mide balonu son yıllarda gittikçe popülerlik kazanan bir uygulamadır. Bu yöntemin en önemli avantajı, genel anestezi gerektirmeden endoskopik olarak gerçekleştirilebilmesidir. Mide balonunun iç hacmi, 400-700 cc sıvı veya hava ile şişirilmeye dayanıklıdır. Böylece mide hacmi küçüldüğünden, fazla gıda alımı engellenmektedir.

Uygulamanın tahmini süresi 10-20 dakikadır. Hastanın hastanede kalmasına gerek yoktur; işlem sonrasında 3-4 saatlik gözetim ve damar içi serum uygulaması sonrası hasta taburcu edilebilir.

Uygulama sonrası özellikle ilk 48 saatte bulantı, kusma ve kramp tarzı ağrılar gözlenebilir. Bu tür rahatsızlıkların giderilmesi için medikal tedavi uygulaması yapılır. Bu şikayetler geçicidir ve yaklaşık 1 hafta sonra hasta oldukça rahatlamış olacaktır.

Mide balonu uygulaması cerrahi olmayan bir tedavidir. Özellikle cerrahi tedaviyi düşünmeyen ancak diyet ve egzersizle yeterli kilo kaybedemeyen hastalar için uygun bir seçenektir. Bu uygulama süre açısından sınırlıdır. Mide balonunun midede kalış süresi maksimum 180 gündür (6 ay). Bu süreden sonra balonun çıkartılması gerekmektedir. Çıkartılma işlemi de endoskopik olarak gerçekleşmekte ve hasta 2 saat sonra normal aktivasyonuna dönebilmektedir.

Bu süre içinde hastalar fazla kilolarının %30-45’ini kaybedebilirler. Kilo kaybetmedeki başarı, hastanın uyumuyla yakından ilişkilidir. Uygulama sonrası hastalarda kalori kısıtlaması önerilmektedir (1000-1200 kcal/gün). Uygulamaya bağlı olarak fazla gıda alımı gerçekleşemeyeceğinden, bu kısıtlama çok rahat yapılmaktadır.

Eğer mide balonunun 180 günden fazla kalması isteniyorsa mutlaka değiştirilerek, yenisi mide içerisine yerleştirilmelidir. Bu uygulamayı düşünenlerin 6 aylık süre içinde yemek yeme alışkanlıklarını değiştirmeyi hedeflemeleri gerekmektedir.

Mide balonu uygulamasına bağlı komplikasyon çok nadirdir. Literatürde bazı hastalarda balon reddi ve çok nadir balonda delinme bildirilmiştir. Böyle bir durumda balonun endoskopik olarak çıkartılması gerekmektedir.

Mide Balonu, cerrahi tedavi düşünmeyen ya da bu tarz cerrahi işlemlerden çekinen obez hastalar için önerilebilecek, uygulaması kolay bir yöntemdir. Ancak bu yöntemle birlikte hastaların uzun dönemde kalıcı kilo kaybı sağlamaları için, mutlaka yemek yeme alışkanlıklarını değiştirmeye gayret etmeleri gerekmektedir.

Mide Balonu Kimlere Uygulanabilir?

  • 18-65 yaş (deneyimli merkezler tarafından 18 yaş altı, 65 yaş üstü uygulamalar da yapılabilir)
  • VKİ 30 kg/m2’den büyük veya VKİ 27-30 kg/m2 olup eşlik eden hastalıkların bulunması (hipertansiyon, iskemik kalp hastalığı, Tip 2 diyabet, uyku apnesi, eklem rahatsızlıkları)
  • Obezite cerrahisi için yüksek risk taşıyan aşırı morbid obez hastalarda (VKİ 50 kg/m2’den büyük)
  • Obezite cerrahisi (tüp mide ya da gastrik bypass) tedavisi öncesi ameliyata hazırlamak amacıyla

Mide Balonu Kimlere Uygulanamaz?

  • Mide ülseri (aktif-kanamalı) 
  • Yemek borusunda yara mevcudiyeti (Derece III-IV) 
  • Geniş mide fıtığı (5 cm’den büyük) 
  • Yemek borusu ve mide anomalisi 
  • Gebelik 
  • Aspirin ve kan sulandırıcı kullanımı (uygulamadan en az 1 hafta önce kesilmelidir)

Mide balonu uygulama prosedürü

Tüm hastaların uygulamadan 6 saat önce aç kalması istenir ve işlemden önce damar yolu açılarak ilaçla rahatlaması sağlanır. Mide Balonu uygulamalarının hastane şartlarında ve anestezi uzmanıyla birlikte yapılması çok önemlidir, tüm hastalar monitörize edilerek EKG, O2 satürasyonu ve tansiyon izlenmelidir.

Mide balonu yerleştirilmeden önce gastroskopi yapılarak, yemek borusu ve mide yapısı değerlendirilir. Uygulamaya engel bir durum yoksa mide balonu bir jelle kayganlaştırılarak, yavaşça yemek borusundan mideye doğru itilir. Şişirilmiş balondaki vakum sistemi çekilerek, balonun mide içinde serbest kalması sağlanır ve işlem tamamlanır.

Mide balonu uygulamasının ortalama süresi 10-20 dakikadır. Uygulama sonrası hasta odasına alınır, damar içi serum ve ilaç verilerek 3-4 saat gözetimde tutulur, daha sonra taburcu edilebilir.

Mide Balonu Uygulaması Sedasyon Anestezisi

Bu işlemin yapılabilmesi için hastanın rahat ve uyumlu olması gerekmektedir. Bu grup hastalarda genelde anksiyete (heyecan ve tedirginlik) düzeyi yüksektir, yöntemin nasıl son-lanacağı endişesi ve işlem sırasında girişimi hissedip hissetmeyeceği düşüncesi nedeniyle gergin bir ruh hali için-dedir. Sedasyon dediğimiz bir tür uyku hali, bu girişim için ideal anestezi yöntemidir. Kısa süren bu girişim sırasında sedasyon-anestezi uygulamasının kalitesi, girişimi daha kolaylaştırdığı gibi hasta herhangi bir şeyin farkında olmadan işlemin bitmesine de olanak sağlamaktadır. Uygulama öncesi hastanın 6 saat aç olmasına özen gösterilir.

İşlemin tamamı hastanede donanımlı endoskopi ünitesinde en güvenli koşullarda gerçekleştirilir. İşlem süresince hasta derin bir uykudadır ve hemen hemen hiçbir şey hissetmez. 700´ün üzerindeki vaka deneyimimizde uygulama ve çıkartmalar sonrasında hastalara sorulduğunda hiçbir şey hatırlamadıklarını ifade etmişlerdir. Tüm uygulama süresi ortalama 10-20 dakikadır.

Hastalar ortalama 3-4 saat hastanede gözlemde tutulduk-tan sonra önerilerle taburcu edilir. Mide Balonunu çıkartma işlemi de gene aynı şekilde sedasyon-anestezisi uygulanarak gerçekleştirilmektedir. Balon çıkartıldıktan sonra hastalar 1 saatlik gözetimde tutulduktan sonra taburcu edilir.

Bu tür uygulamalarda sedasyon-anestezi çok ideal ve güvenli bir yöntemdir. Ancak şu unutulmamalıdır. Bu tarz uyku hali sağlama işlemleri, anestezi uzmanı ve tam donanımlı bir endoskopi unitesi ortamı olmadan uygulanmamalıdır. Çünkü obez kişilerde anestezi ve uyku hali sağlayan ilaçların vücuttaki ani dağılımları, yağ kitle oranları yüksek olduğundan değişkenlik göstermektedir. Hastanın güvenliğini en üst düzeyde tutmak için kurallara uymaya özen gösterilmelidir.

Prof. Dr. Halil Coşkun