BARİATRİK BESLENME UZMANININ BARİATRİK TAKİPTEKİ YERİ VE ÖNEMİ

Beslenme

Hem dünyada hem de ülkemizde giderek artan obezite nedeniyle son zamanlarda sıkça duyduğumuz obezite ameliyatları bazı meslek gruplarında farklı branşların gelişmesine sebep olmuştur. Obezite cerrahisi alanında uzmanlaşmış bariatrik cerrahlar, uzun süre bu alanda hasta takip ederek deneyim kazanan bariatrik beslenme uzmanları, obezite ile ilgilenen fizyoterapistler, yeme bozuklukları alanında uzmanlaşmış psikiyatrist/psikologlar gibi.

Kuşkusuz obezite cerrahisi bir ekip işidir. Ne tek başına bir cerrah, ne de tek başına psikolog veya diyetisyen bu alanda başarılı olabilir. Obezite nasıl multifaktöriyel bir hastalıksa, tedavisi de multidisipliner olmalıdır.

Obezite'de en büyük risk Vücut Kitle İndeksi (VKİ)> 40 kg/m2 olan morbid obez hasta grubudur. Yaşam tarzı değişikliği, medikal tedavi gibi cerrahi olmayan yöntemlerle yaklaşık olarak %5-10 ağırlık kaybı görülür; ama morbid  obezite tedavisi için %20-40 ağırlık kaybı hedeflenmektedir. Hedeflenen ağırlık kaybı ile özellikle diyabeti, hipertansiyonu, metabolik sendromu olan kişilerde %85 oranında iyileşme görülmektedir. Bu durum aynı zamanda kişinin yaşam kalitesinin artmasını da sağlamaktadır.

Hastaların büyük umutlarla çıktıkları bu yolda ekibin bir parçası olan bariatrik diyetisyenin son derece önemli bir yeri vardır. Yapılan bilimsel çalışmalar da bu önemli ortaya koymaktadır.

Obezite cerrahisi sonrası bariatrik beslenme uzmanının takibinin ağırlık kaybı üzerinde etkisinin olup olmadığını belirlemek için Endevelet ve ark. ları tarafından bir çalışma yapılmıştır ve bu çalışmaya 1680 hasta dahil edilmiştir. Hastaların  681'i obezite cerrahisi alanında bariatrik diyetisyenden beslenme danışmanlığı almıştır. En az 2 ve daha fazla bariatrik diyetisyenden beslenme danışmanlığı alan hastaların VKİ sinde, beslenme danışmanlığı almayan hastalara göre %5 daha fazla azalma olduğu saptanmıştır.

Obezite cerrahisi sonrası ilk 6 ay, diğer dönemlere kıyasla daha hızlı ağırlık ve vücut yağ dokusu kaybı oluşmaktadır. Bu nedenle ameliyat sonrası özellikle ilk 6 ay beslenme danışmanlığı almak hem etkili kilo kaybı için hem de olası vitamin-mineral yetersizlikleri ile karşılaşmamak için son derece önemlidir. Yine yapılan çalışmalar ameliyat sonrası bariatrik diyetisyen takibi ile vitamin-mineral yetersizlikleri arasında anlamlı bir ilişki saptamıştır. Ameliyat sonrası bariatrik diyetisyen takibine devam eden hastalarda vitamin ve mineral yetersizliği, etmeyenlere göre anlamlı düzeyde düşüktür ve sırf bu nedenle ameliyat sonrası düzenli bariatrik diyetisyen takibi önerilmektedir.

Obezite ameliyatları sonrası düzenli olarak tecrübeli bir ekip tarafından multi-disipliner olarak izlenmek ve bariatrik diyetisyen ile beslenmenizi düzenlemek hem kaybedilecek kilo oranını artırmakta hem de kaybedilen kilonun daha rahat korunmasını sağlamaktadır.

Uzm. Bariatrik Dyt. Nazlı Acar